‘Spreekrecht als fluïde genre tussen strikte genres’ Mogelijke effecten op rechtsgevoelens

Het recent uitgebreide spreekrecht in Nederland stelt slachtoffers en nabestaanden in staat om in de rechtszaal hun stem te laten horen, nog voordat een oordeel is geveld. In dit artikel onderzoeken hoogleraar Literatuur, Cultuur en Recht Frans-Willem Korsten en neerlandica Sterre Schols welke ‘genres’ het spreekrecht mogelijk zou kunnen aannemen, wanneer we het lezen vanuit een cultuurwetenschappelijk perspectief. Daarbij wordt ook de vraag opgeroepen wat het (gevoelsmatig) effect van zulk spreken zou kunnen zijn op zowel de professionele betrokkenen als op het bredere publiek. Hiervoor hanteren Korsten en Schols het begrip ‘Rechtsgefühl’ van de rechtsfilosoof Rudolf von Jhering. Het blijkt een vruchtbaar concept voor de casus die Korsten en Schols onder de loep nemen: de strafzaak rondom de moord op Peter R. de Vries en de veelbesproken, emotionele toespraak van zijn zoon, Royce de Vries, op 7 juni 2022. Terwijl de verschillende ‘genres’ van spreken in de rechtbank normaliter scherp begrensd zijn, zien we hier juist een bijzonder fluïde genre ontstaan, met verschillende affectieve configuraties.